Verzorging
Geef rozemarijn de volle zon en goed doorlatende, liefst wat zanderige of kalkrijke grond. Natte voeten, zeker in de winter, kan hij slecht hebben. Rozemarijn is matig winterhard: op een droge, beschutte plek verdraagt hij enige vorst, maar bij aanhoudende of strenge vorst heeft vooral een potplant bescherming nodig. In de tuin heeft hij weinig water nodig; alleen een jonge plant geef je in het eerste jaar water bij droogte. In een pot droogt de grond sneller uit: geef water zodra de bovenste centimeters droog zijn, en laat geen water in de schotel staan.
Zet een pot in de winter tegen een muur onder een afdakje, of in een koele, lichte schuur of kas, en dek hem af met vliesdoek bij strenge vorst.
Knip na de bloei de scheuten licht terug, dan blijft de struik compact. Knip niet in het kale, oude hout: daar loopt rozemarijn meestal niet meer uit. Vermeerderen gaat makkelijk met stekjes in late lente of zomer, of door een tak af te leggen. Wordt een oude struik onderaan kaal en houtig, vervang hem dan eventueel door een stek.
Oogsten en bewaren
Je kunt het hele jaar door takjes knippen; de jonge, zachte scheuten van eind voorjaar en zomer smaken het best. Knip steeds een paar jonge takjes en laat genoeg groen aan de plant zitten om verder te groeien. Wil je drogen, hang de takjes dan op een donkere, luchtige plek en rits daarna de blaadjes eraf. In een goed afgesloten pot blijft gedroogde rozemarijn lang geurig. De bloemetjes zijn ook eetbaar, bijvoorbeeld over een salade.
Heilzame werking
Rozemarijn wordt van oudsher gebruikt bij lichte spijsverteringsklachten, zoals een vol gevoel na een vette maaltijd, en als kruid in een warm bad bij stijve spieren. Het Europees Geneesmiddelenbureau erkent dit als traditioneel gebruik, maar het klinische bewijs is beperkt. Rozemarijn bevat verschillende aromatische en antioxiderende stoffen; extracten van rozemarijn worden in voedingsmiddelen gebruikt als antioxidant (E392).
Wist je dat?
De naam komt van het Latijnse ros marinus: zeedauw. Meer over de lange geschiedenis van dit kruid lees je in onze blog.
Let op
In normale hoeveelheden in gerechten is rozemarijn voor de meeste mensen geschikt. Gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding, of bij lever- of galblaasproblemen, geen thee als middel, geconcentreerde preparaten of etherische olie zonder deskundig advies. Neem etherische olie niet in; die bevat kamfer en is niet geschikt voor kinderen of mensen met epilepsie.
Botanische gegevens
Botanische naam: Rosmarinus officinalis
Familie: Lipbloemenfamilie (Lamiaceae)
Standplaats: volle zon · Waterbehoefte: weinig · Levensduur: meerjarig · matig winterhard
Lees ook: Kruid in de spotlights: rozemarijn, met de geschiedenis, de nieuwe naam, het rozemarijnhaantje en een recept voor geroosterde aardappelen.
Het gebruik van elk kruid gebeurt op eigen risico. Lees de disclaimer op de website.
Specificaties
| Standplaats | Volle zon |
| Waterbehoefte | Weinig water |
| Levensduur | Meerjarig |
| Winterhard | Matig winterhard |